Ein hamcan yw hybu defnyddio’r Gymraeg yn y cartref yn ogystal ag yn yr ysgol – ymysg brodyr a chwiorydd, rhieni a’u plant, mamguod a thadcuod a’u hwyrion a’u hwyresau. Mae gennym amrywiaeth o ffyrdd i gyflawni’r nod hwn:

• Darparu dosbarthiadau Cymraeg i Oedolion i helpu rhieni ddysgu Cymraeg
   
• Cydlynu ag ysgolion i drefnu cyrsiau ‘blasu’ i rieni: nod y rhain yw dysgu nifer o eiriau ac ymadroddion sylfaenol, cyflwyno gemau a gweithgareddau i’w defnyddio gyda’r plant, ac annog rhieni i ymuno â chwrs Cymraeg i Oedolion ar ôl y cwrs blasu.
   
• Trefnu digwyddiadau unwaith-yn-unig mewn cydweithrediad â’r Mudiad Ysgolion Meithrin, y Mentrau Iaith a sefydliadau eraill.

Am wybodaeth bellach, cysylltwch ag: Owen Saer Swyddog Datblygu Cymraeg i’r Teulu: e-bost: OSaer@glam.ac.uk, teleffon: 07740 760497.

Y Cyfnodau Allweddol

Mae’r Cyfnodau Allweddol yn rhychwantu pedwar grŵp oedran. Yn ystod pob Cyfnod Allweddol, bydd myfyrwyr yn sefyll Profion Asesu Cenedlaethol er mwyn monitro eu cynydd. Mae cynlluniau i ehangu’r gyfundrefn hon i gynnwys asesu anffurfiol ar gyfer plant 5 oed.

Mae’r tabl yn dangos yr hyn a ddysgir, a phryd:

Cyfnodau Allweddol 1 a 2	Cyfnodau Allweddol 3 a 4
Cymraeg neu Saesneg	Cymraeg neu Saesneg
Mathemateg	Mathemateg
Gwyddoniaeth	Gwyddoniaeth
Cynllunio a Thechnoleg	Cynllunio a Thechnoleg
Technoleg Gwybodaeth	Technoleg Gwybodaeth
Hanes	Hanes
Daearyddiaeth	Daearyddiaeth
	Ieithoedd Tramor Modern
Celf	Celf
Cerddoriaeth	Cerddoriaeth
Addysg Gorfforol	Addysg Gorfforol

Y Blynyddoedd Cynnar: Rhan hanfodol o broses ddysgu plant bach…

Yn y cyfnod Meithrin, bydd plant o gartrefi Saesneg sy’n mynychu meithrinfa Gymraeg yn dod i ddeall yr iaith yn gyflym. Byddant yn gallu ymuno â chaneuon, dilyn amrywiaeth o gyfarwyddiadau, gan, efallai, enwi rhai gweithredoedd, mathau o dywydd, teganau, lliwiau a geiriau eraill fydd yn codi’n gyson yn y feithrinfa. Bydd y mwyafrif, fodd bynnag, yn llai rhugl yn y Gymraeg nag yn y Saesneg, ac yn dueddol o ymateb gydag un gair – a hynny ar ôl cryn anogaeth.

Bydd plant yr oedran hwn gan amlaf yn ddigon parod i drafod pethau a welant yn digwydd o’u cwmpas, ond anodd iddynt siarad am y gorffennol na’r dyfodol (yn eu hiaith gyntaf, heb sôn am ail iaith!). Soniodd un fam iddi holi ei merch yn Saesneg beth a gafodd yn ginio’r diwrnod hwnnw – a’r ateb Cymraeg oedd ‘cinio’!

Gwelir cryn newid o fewn blwyddyn, fodd bynnag. Erbyn i’r plentyn gyrraedd oedran Derbyn, bydd yn gallu cynnig atebion estynedig yn y Gymraeg, ac yn debygol o gychwyn sgwrs. Bydd oedran, personoliaeth a nifer o ffactorau eraill yn effeithio ar ba mor siaradus y bydd plentyn; wrth reswm, bydd rhai yn datblygu’n gynt na’i gilydd. Os bydd Mam, Dad, Mamgu neu Dadcu’n rhoi cynnig ar siarad Cymraeg, mae’n ddigon posibl y bydd yn plentyn yn camu i rôl yr athro – pan fydd wedi arfer â’u clywed yn siarad iaith wahanol i’r arfer!